„Zaczął nagle mówić o praniu, gdyż o mało nie powiedział tej smutnej kobiecie, aby w tych swoich modłach nie zapomniała też o tych, którzy znajdą się naprzeciw lufy karabinu jej syneczka. Może on właśnie grzał do nich z okopów pod miastem? Ale jak robić wyrzuty matce? I tak ma kobiecina za swoje...
Fragment: "Pryska cisza, odpalają działa, przelatują pociski, uderzają w łąkę i dalej po prawym brzegu. Po nas ani jeden. Trącam nogą Piotrka, zrywa się i nic nie mówiąc, staje na swym stanowisku. Nie dali pospać. Grupka Niemców wychodzi ze stanowisk, wstawali z ziemi niepewnie, zgięci pilnie
Kobieta cofnęła się, a "Żbik" znów przymknął powieki. Dlaczego nie dadzą mu spokoju? Jeśli umiera, nie jest im potrzebny. Ani bezpiece, ani księdzu. Gdy będzie żył, to co innego. Niech go wtedy rozliczają z jego uczynków. A jednak nawet umrzeć nie jest łatwo. Przychodzą, wyciągają ręce. Mów... I co
Akcja powieści toczy się w czasie wojny. Ojciec i trzej synowie, Kowale, po klęsce wrześniowej uczestniczą w podziemnym ruchu oporu i w partyzantce. Trafiają do organizacji o odmiennych orientacjach politycznych. Mateusz, a później i syn Józef - do PPR i AL, Mietek do AK, a Antoni walczy w wojsku
